Make your own free website on Tripod.com

KORMIŞKAN-BŁlten
Zıwan u KuturÍ Zazayan


WayirÍ cı
Koyo Berz

Chief Editor
Faruk Õremet

Redaksion
Sureya Zaza, Gerger Polat, Dewran Dewij,
Cewher Asın, C. Rayvan


MesulÍ Almanya
Zerwes Serhed, C. Reyvan

MesulÍ Holanda
H. Doshnikan, Gağan «ar

AdresÍ Kormışkani
Cuma Arslan/
Lagfartsv 34 2TR,
SE-145 58 Norsborg-Sweden





Ti xÍyr amey KORMISKAN
Vetena KORMISKANíi


Koyo Berz

VerÍ vetenda Kormiskani heme bi Zazaki pÍserokÍda Zazayan ÁinÍbi. Na ju zi vengeyÍda bol girdi bi. Ma wast ki na vengey pirr kerÍ, degirÍ. VerÍ vetenda Kormiskani, wexto ki ma qalÍ ziwandÍ Zazaki kerdÍ saranÍ binan ma rÍ vatÍ ka ÁiÁiyÍ sima esto?. QandÍ coy ma Áend embazan dest u qolÍ xo wesarnay u qandÍ vetenda Kormiskani qarar girot.

Kormiskan pÍseroka Zazayana en sifteyÍna ki heme bi ziwandÍ Zazakiya viciyaya. QandÍ nÍ semedi zi pÍsero ka Kormiskani ziwandÍ Zazaki di tarixÍ do neweyo. TarixÍ dest peykerdenda pÍserokandÍ Zazakiyo (Í ki heme bi zazaki vijÍnÍ).


QandÍ ÁiÁi ma namey ci Kormiskan napa? Kormiskan namey rosandÍ ma ZazayanÍ milliyo. Amora xo ya sifteyÍni di zi ma dur u derg bahsÍ rosandÍ Kormiskani kerdo. A didini Áend wendoxanÍ ma yÍ SÍwregijan di serda 1964 an di bi namedÍ Kormiskaniya pÍserokÍ bi Tirki vetibi.


A en mihimi ma wast ki o namey rosandÍ ma yÍ milli vini nÍbo, yan zi saro bin Í nami zi ma ra nÍtiro u nÍbero malÍ xo nÍkero, ma namey ci Kormiskan napa. O name zi sardÍ ma Zazayan miyan di wes ameyÍ sinasnayeni. SarÍ ma Zazayan Í nami rÍ xerib nÍbi.


Ma Kormiskan seni vet? Veri fikirdÍ ma di vetenÍda rojnami yan zi pÍseroki esti bi, labirÍ ma nÍzanayÍ bi Ái sekla u seni ma do vejÍ, fikrÍ ma sero ÁinÍbi.


Di serda 1995 an di ma bi Áend embazana amey pÍser u ma qerar girot ki ma pÍserokÍda Zazaki vejÍ. Mi va: "Ma bi namedÍ Kormiskaniya pÍserokÍ vejÍ". EmbazanÍ minÍ binan zi no fikrÍ mi qebul kerd. Zeki mi cordi vatbi, qandÍ ki ma nÍ nami rÍ xerib nÍbi u sardÍ ma miyan di ameyÍ sinasnayeni, bÍ misewre ame qebul kerdeni. Ma amey IsveÁ u si keyandÍ xo tepya, Í mestÍri sani ser Faruk İremet'i telefonÍ mi kerd u va: "Koyo bira mi formÍ Kormiskani, seklÍ vetenda ci, seklÍ qapaxdÍ ci u seklÍ perandÍ miyandÍ ci mi kerdo hadre u pizanpacÍ ci virasto. Teniya ma do nustan peyda kerÍ, hadre kerÍ, binusnÍ u tey rÍz kerÍ. Roja bini mi Uppsala ra da piro ez siya Stockholm key bira Faruk İremet'i
u winyaya ci.

Wastenda ma vÍsÍri wes bibi. SanÍ a rozi di ma telefonÍ embaz Zazay (Bruski) kerd o zi ame. Ma sero hebÍ misewre kerd u qandÍ vetenda ci qararÍ xo yÍ peyniyÍn da u ma dest bi girweynayeni kerd. Roja bini ma telefonÍ SÍrwan u Sewra kerd. A roza bini Í zi amey u inan zi fikrÍ xo va. VÍsi fikrÍ virnayey ma miyan di ÁinÍbi, qandÍ ki ma hemini wastÍ ki ma vengeya wesanandÍ Zazayan pirr kerÍ. Tay ÁiyÍ werdi estibi Í zi ma xo miyan di hal kerdi. Bahdo ma telefonÍ zewbi embazan, telefonÍ Almanya, Hollanda u herwina kerd, fikrÍ ci girot u cira nustey wasti. Ma telefonÍ kÍ kerd pasti dÍ ma u "va wizirnayo ma nÍ ÁirÍ hadreyÍ u heta peyni bi simayayÍ".
NÍ Áiyan zi moralÍ do girs da ma.


Di heftan miyan di Áend cayan ra nustey amey. Ma hima dest u qolÍ xo wesarnay u dest bi nustenda nustan kerd. QandÍ ki perey ma ÁinÍbi ma nÍsa peranÍ Kormiskani vÍsi kerÍ u heme nustan tey binusnÍ. HirÍ heftan miyan di tay bo zi, Áewtey tey bibo zi ma nustey kormiskani kerdi hadre. Faruk İremet'i
mizanpacÍ ci virast u roja bahdÍ Íni Ez (Koyo Berz), Faruk İremet, Brusk (Zaza) u SÍrwaniya ma nustey Kormiskani girot u ma si Uppsala matba. (Mi Uppsaladi matbaciyÍ sinasnayÍ Iranij bi u mi rÍ soz dabi ki, ma rÍ ercan Áap kero, qandÍ coy ma berd Uppsala). Ma Kormışkan misna matbaci u ma vayeyda ci (fietÍ ci) sero piya kerd. Matbaci do 700 edet ma rÍ bivetÍ u ma do 6000 Kron pere bidayÍ ci. Israr kerdenda mi sera Matbaci va ez sima ra 1000 kron daha nÍgÍna u mahiyetÍ ciya sima rÍ vejena. Bi no hesaba dostÍ mi Iranizi 700 edet ma rÍ 5000 krona vet. 1000 kronÍ ci SÍrwani da o binÍ ci tewdÍ benzindÍ erebaya piya 4200 kronÍ ci zi mi xo tuniki ra da. Matbaci hirÍ rozan miyan di amora Kormiskaniya ju kerdi hadre u ma si ma ardi. (Matbaci herunda 700 edeti di ma rÍ nezdi 800 edeti vetibi). Ma ardi tepeya ma hima wext vini nÍkerd, da posta u rist welatandÍ binan. Nezdi 200-250 edeti ma rist Almanya, nezdi 100 edeti ma rist Hollanda, nezdi 200 edeti zi jew bi jew ma posta kerd u rist welat wendoxan u sinasnayandÍ xo rÍ u Í binÍ ci zi ma risti cayandÍ binan rÍ u bi no hesaba ma kerdi villa. Nezdi 500 kron heqÍ posta embaz Bruski da, nezdi 1200 kroni zi mi da. MeblayÍ da ci, heqÍ qaxit, mirekep u tay masrafandÍ binan zi Faruk İremet'i da. KormiskanÍ ki ma risti resay cayandÍ xo nÍresay, canqiyÍ viciyÍ u namey ci bol cayan ra villa bi. Taynan ma rÍ namey risti, taynan zi telefon kerd u vetena Kormiskani bimbarek kerdi. XeylÍ dost u embazan, wendox u nustoxan nustey xo u perey risti qandÍ amorandÍ binan. Taynan zi pasti dayena xo nisan dÍ. Bi no hesaba asmiyÍ (mengÍ) miyan di namey Kormiskani resa bol cayan u villa bi. Kormiskan zey asmida pancÍsi sardÍ ma miyan di akewt.

Tay pirofesorÍ ziwan zaneyÍ dinyayÍ ki veteni u namey Kormiskani asnawit u adresÍ ma vist xo dest hima ma ra kormiskan wast. Heme ‹niversitanÍ IsveÁi ma ra kormiskan wast. EdetÍ ki inan wasti Í edetan bindibo zi ma xeylÍ cayan rÍ risti. Welat di tay embazan kopiya kerdi u kerdi villa. Kanadara, Emeriqara, Misir-Kahirera, Suriyera, Hollandara, Almanyara tay qŁrŁmanÍ ziwani, kŁtibxananÍ ci u pirofesorÍ ki ziwani ser kar kenÍ Kormiskan wast. Bi no hesaba Kormiskani sinori dirnay u xo resna xeylÍ ca, dever u diwÍlan. Bi sembolÍ ziwandÍ Zazaki u tarixÍ vetenda pÍserokÍda Zazaki ki heme bi ziwandÍ Zazakiya vijÍna. PÍserokÍ ki heme bi ziwandÍ Zazaki vijiyay inan zi dosteya xo di amora xo ya sifteyÍni di nisan dÍ u reklamÍ Kormiskani kerd. Bi a reklam kerdenda xo ya moralÍdo zaf gird da ma u pastiya ma kerdi qayimi. Mesela TIJA SODIRI amora xo ya sifteyÍni di reklamÍ Kormiskani da, Í reklamÍ inan cesaretÍ do gird da ma u ma fahm kerd ki ma teniya niyÍ. Vijyayena Kormiskani panixÍ vist hereketandÍ KŁrdan u ZazayandÍ robot u rotoxan miyan. QandÍ ki heta a rozi pÍserokÍda Zazayan heme bi ziwandÍ zazakiya ÁinÍbi. ZazayÍ ki KŁrdan miyan di kar kenÍ u vanÍ Zazay KŁrdiyÍ, Í heme bi lez u beza yenÍ pÍser, misewre kenÍ u qerar gÍnÍ ki sewÍ virazÍ. Wext u cay xo belli kenÍ u sewi virazenÍ. QandÍ amyayenda a sewi veyndanÍ nustox u rosnberandÍ KŁrdan, ZazayandÍ rotox u robotan. Nezdi pancas KŁrdi yeno a sewi. NÍ akerdena a sewi di wehzi danÍ izah kerdeni u vanÍ Í zi bi ziwandÍ Zazakiya pÍserokÍ vejÍ ki bisÍ verni Kormiskani ra bigirÍ. VanÍ di a pÍseroka xo di biyarÍ ziwan ki Zazay kŁrd u ziwanÍ Zazaki zi lehÁey KŁrdiyo. «end mexsedÍ xo akerde nÍvanÍ zi, mexsedÍ ci hemver Kormiskani ray bigirÍ u nÍverdÍ namey ci villa bo u Zazay sar birÍ sinasnayeni. PÍserokÍda Zazaki vejÍ ki ray u neqeban Kormiskani ver bigirÍ. QandÍ vetenda ci zi vanÍ perey arÍkerÍ. MerdimÍ ki yenÍ a sewi, hergi jew dest erzeno xo tuniki u hezar kron (1000 kron) vejeno u dano inan. 50000 kron (pancashezar kron) di a sewi di nustox u rosnberandÍ KŁrdan ra kom beno. DostÍ di mi zi veyndayeyÍ a sewi bi.
O bi xo KŁrdo. No vano: -Koyo berzi u Áend embazanÍ ci wexto ki Kormiskan vet kesira perey parse nÍkerd.
Sima ma rÍ va sewi esta ma amey. «i sewa Ái halo. «irÍ sima nÍvanÍ ma qandÍ perey akerdeni veynda sima u sewi terk kenÍ u bi ceniyerda xo ya danÍ piro sinÍ. MestÍrÍ a sewi mi rÍ telefon kerd u heme Ái va.


NÍ ZazayÍ ki ma berdÍ kerdÍ poÁa KŁrdan, nÍ hima dest u qolan wesarnenÍ u bi namedÍ Vati'ya pÍserokÍda Zazaki vejenÍ u di a pÍsero ki miyan di ziwanÍ Zazaki lehÁey kŁrdi u Zazayan zi kŁrd nisan danÍ. YanÍ ma Zazayan kenÍ kŁrd u ziwanÍ ma zi kenÍ lehÁey kŁrdi.


Kormiskan bi duzana panc (5) amori viciya. BahdÍ amorda pancan tay embazan va Tirki zi dekerÍ Kormiskani miyan wa heme kes biwano. Mi u deza
Faruk İremet'i ya ma va ma bÍ Zazaki bi ziwanna Kormiskan di nÍnusnenÍ. U bi no hesaba ma hemver a wastenda Í embazan vijiyay u qebul nÍkerd. SemedÍ qebul nÍkerdeni zi no bi. QandÍ ki Kormiskan bi sembolÍ ziwandÍ Zazaki u tarixÍ vetenda pÍserokÍda Zazaki. Ey ra ma ziwanna nÍkerd Kormiskani miyan. QandÍ nÍ semedi ma peyni dÍ vetenda Kormiskani. Mesela ma heme na bi. zewbi Áina mabÍndÍ ma di ÁinÍbi. Ma perensibdÍ xo ra war niyamey. Newe zi ma yÍ bi namedÍ Zazapressiya pÍserokÍda Zazaki vejenÍ. Ma senÍ vajÍ na pÍsero ki ramitena Kormiskaniya.

BimanÍ war u wesey di....


 

© KORMIŞKAN-BŁlten
WARNING: All rights reserved.
UYARI: İzinsiz kopya edilmesi yasaktır.